Bernard Groosjohan overleden

Bernard GroosjohanOp 18 april is Bernard Groosjohan overleden aan de ziekte die hem sinds ruim een jaar in de greep had. Hij werd 64 jaar.

Van 2013 tot eind 2017 werkte Bernard voor het Friese sanitatieproject in Mozambique, eerst als projectcoördinator vanuit  Maputo en later als teamleider in Beira.

Bernard had een enorme kennis van Mozambique, de cultuur en de mensen. Al sinds de jaren negentig woonde en werkte hij er in het onderwijs.

Kort geleden, eind 2017, was hij gestopt als decaan van de Faculteit Gezondheidswetenschappen in Beira. Zijn ziekte noodzaakte hem om in Nederland te blijven.

Mijn eerste kennismaking met Bernard was in 2008 in Drachten, waar we de aftrap hadden van het Friese project in Mozambique. Hij was er toen samen met Dr. Couto, de rector van de Mondlane Universiteit in Maputo, waar Bernard toen werkte.

Vanaf de start van ons werk in Mozambique, trof ik Bernard vaak in Maputo. Hij was erg enthousiast over ons project en over het aanpakken van de sanitatie als onderdeel van preventieve gezondheidszorg.

We konden zijn kennis goed gebruiken en vanaf 2013 kwam Bernard op parttime basis ons project versterken. Toen we in 2015 de keuze moesten maken voor uitbreiding van ons project en we twijfelden over gaan werken in de stad Tete of in de stad Beira wist hij ons snel te overtuigen dat het Beira moest worden. In deze stad had hij bijna tien jaar gewerkt als decaan aan de Katholieke Universiteit, de eerste artsenopleiding buiten de hoofdstad.

Hij keerde er terug in 2015, het jaar dat wij daar gestart zijn en nam in deze stad de coördinatie op zich van ons projectactiviteiten. We konden zo enorm profiteren van zijn grote netwerk  Ik herinner me hoe vriendschappelijk hij omging met de mensen daar, iets wat het ons ook gemakkelijk maakte de benodigde contacten te leggen, ook met het bestuur van de stad Beira.

Zijn grote vriend en collega Mario Antunes ging ons helpen en zo maakten we een voortvarende start met ons werk in Beira. Tegelijk werkten ze beiden parttime op de Faculteit waar ze hun studenten gingen inzetten in de voorlichtingsactiviteiten van ons project. Elke student kreeg tien gezinnen om regelmatig te bezoeken en te praten over het belang van hygiëne en sanitatie.

Zo werden zijn studenten de nieuwe jonge ambassadeurs van ons werk. Het paste ook helemaal in Bernard’s opvatting over goed onderwijs,. Dat moest probleemgericht zijn, in de wijken met de mensen daar. Zo leerde je het vak, was zijn overtuiging.

Na al zijn onvermoeibaar werken in een moeilijk land, kwam er helaas voor Bernard geen rustig aan doen. Hij moest het laatste jaar vechten voor zijn gezondheid en schuwde zelfs toen niet om regelmatig naar Beira te reizen.

Alle oud-projectmedewerkers verliezen een bevlogen, inspirerende collega en raadsman. Een enorme volhouder ook, soms zo positief gestemd dat hij de tegenvallers niet meer zag.

Met vriendschap en waardering voor zijn grote inzet voor verbeteringen in Mozambique en voor zijn studenten in Beira.

Jos Schouwenaars

5 mei 2018

Gepubliceerd: maandag 7 mei 2018